Đứng giữa gian hàng đồ cắm trại, chắc hẳn bạn đã không ít lần cầm hai loại đệm lên rồi lưỡng lự mãi. Chúng tôi gặp cảnh này gần như mỗi cuối tuần trong các buổi tư vấn. Đệm hơi là loại có ruột khí, bạn phải bơm căng mới nằm được. Đệm xốp làm từ bọt biển, mở ra là dùng ngay được.
Sự khác biệt này kéo theo nhiều hệ quả trên đường đi. Đệm hơi nhẹ và gấp gọn rất tiện cho người vác bộ. Đổi lại, bạn phải dành thời gian bơm, và nếu đặt nhầm lên gai cỏ hay mảnh đá sắc, vỏ có thể thủng mà bạn chỉ biết khi đã nằm xuống. Đệm xốp rẻ hơn và gần như không phải lo xì hơi. Nhược điểm là nó cồng kềnh, đeo ngoài ba lô khá vướng và chiếm chỗ trong cốp xe.
Trọng lượng, độ êm và độ bền: ba tiêu chí nên xét đầu tiên
Trọng lượng quyết định bạn có sẵn lòng vác đệm cả ngày hay không. Đệm hơi thường nặng dưới 1 kg. Đệm xốp dày có thể nặng từ 1,5 đến 2 kg. Con số nghe chẳng bao nhiêu, nhưng cộng thêm lều và túi ngủ thì bạn cảm nhận rõ ngay trên đoạn dốc đầu tiên. Vì vậy hãy cân nhắc tổng trọng lượng cả bộ đồ ngủ, đừng chỉ nhìn riêng cái đệm.
Về độ êm, đệm hơi có lợi thế ở chỗ bạn tự chỉnh được áp suất. Bơm vừa tay thì mềm, bơm căng thì cứng và đỡ lưng hơn. Đệm xốp cho cảm giác đều hơn. Tuy nhiên sau một thời gian sử dụng, phần bọt ở những chỗ hay đặt hông và vai sẽ lún xuống.
Độ bền thì nên xem chất liệu vỏ. Vỏ TPU mềm, dẻo, chịu lạnh tốt và ít nứt. Vỏ PVC rẻ hơn nhưng khi trời xuống vài độ C thì dễ giòn. Khi mua, bạn hãy hỏi người bán chất liệu vỏ và kiểm tra xem đáy có lớp chống thủng hay không.
So sánh nhanh hai loại đệm khi cắm trại
Giá dưới đây chỉ mang tính tham khảo trên thị trường Việt Nam, vì còn phụ thuộc thương hiệu và kích thước. Bạn dùng để hình dung đại khái thôi.
| Tiêu chí | Đệm hơi | Đệm xốp |
|---|---|---|
| Giá tham khảo | 300.000 – 1.500.000đ | 150.000 – 600.000đ |
| Thời gian chuẩn bị | Bơm từ 3 đến 8 phút, tùy bơm tay hay bơm điện | Mở ra là dùng, khoảng nửa phút |
| Xếp gọn | Gấp hoặc cuộn lại rất nhỏ, bỏ vừa ba lô | Cuộn chặt vẫn to, thường buộc ngoài ba lô |
| Đất đá, sỏi | Dễ thủng nếu không lót tấm chống thủng | Chịu gai và sỏi tốt |
| Cỏ, bãi cát | Êm, dễ trải | Êm nhưng cát dễ lọt vào khe |
Bảng này cho thấy đệm hơi thắng ở độ gọn, còn đệm xốp thắng ở độ bền khi gặp địa hình xấu. Nhưng bảng chỉ là một phần. Chọn loại nào cuối cùng vẫn phụ thuộc vào kiểu đi mà bạn hay theo.
Ai nên chọn loại nào theo kiểu chuyến đi
Nếu bạn là dân trekking, leo núi trên những cung đường như Tà Xùa hay Lùng Cúng, mỗi gram đều có giá trị. Khi đó đệm hơi mỏng là lựa chọn hợp lý, nhưng nhớ mang thêm tấm lót chống thủng. Đội ngũ của chúng tôi thường mang đệm hơi cho các chuyến leo dài ngày, vì tiết kiệm được kha khá sức.
Gia đình cắm trại cạnh xe thì lại khác hẳn. Không phải vác nặng, bạn có thể chọn đệm xốp dày hoặc đệm hơi cỡ lớn để cả nhà nằm thoải mái. Nếu có trẻ nhỏ hay lăn lộn, hãy ưu tiên loại rộng.
Người hay đau lưng cần cân nhắc kỹ hơn. Đệm hơi có lớp dày và mặt chống trượt thường đỡ lưng tốt, lại chỉnh được độ cứng theo ý mình. Đây là điểm mà đệm hơi thường làm tốt hơn đệm xốp.
Dùng đệm hơi đúng cách trong chuyến đi
Phần lớn sự cố xì hơi mà chúng tôi gặp đều xuất phát từ khâu chuẩn bị. Trước khi bơm, hãy trải tấm lót chống thủng xuống đất rồi mới đặt đệm lên trên. Sỏi nhỏ hay cành khô lẫn trong cỏ đều có thể làm rách vỏ, và bạn thường không để ý cho tới khi nằm xuống. Chỗ đặt đệm cũng nên phẳng và tránh vũng nước đọng.
Đừng bơm căng quá tay. Ban ngày trời nóng, không khí bên trong giãn nở, nếu đã bơm căng sẵn thì đường may dễ bung. Bơm vừa đủ và chừa chỗ cho khí giãn nở là cách an toàn hơn nhiều.
Nên mang theo bơm tay hoặc bơm chân dự phòng. Pin bơm điện có thể cạn giữa rừng, khi đó bơm tay mới là chỗ dựa duy nhất.
Bảo quản đệm để dùng được nhiều mùa
Vệ sinh đệm bằng khăn ẩm và xà phòng nhẹ là đủ. Hóa chất mạnh dễ làm hỏng lớp vỏ, nhất là với đệm hơi.
Sau chuyến đi, hãy phơi đệm thật khô trước khi cất. Đệm còn ẩm bên trong sẽ sinh nấm mốc và mùi rất khó gỡ. Với đệm xốp, cần để khô hẳn, vì nước đọng trong bọt bay hơi lâu hơn bạn nghĩ.
Tránh để đệm dưới nắng gắt quá lâu, nhiệt làm vỏ lão hóa nhanh. Và đừng để đệm gần dao, kéo hay đinh trong cốp xe.
Những sai lầm thường gặp khi mua đệm cho chuyến đi
Sai lầm đầu tiên là chỉ nhìn độ dày mà quên trọng lượng và kích thước khi xếp gọn. Đệm dày nhưng vác không nổi thì cuối cùng cũng chỉ nằm nhà.
Sai lầm thứ hai là mua đệm hơi giá rẻ không rõ chất liệu. Vài chuyến đầu vẫn ổn, sau đó xì dần và phải vá liên tục. Thà bỏ thêm chút tiền mua loại có nguồn gốc rõ ràng còn hơn.
Sai lầm thứ ba là quên đo kích thước so với lều hoặc khoang xe. Mang về một cái đệm không nhét vừa lều thì rất bực mình, và lúc đó đã muộn để đổi.
Áp dụng vào thực tế: cắm trại Mộc Châu và Đà Lạt
Mộc Châu mùa đông lạnh, sương xuống đất và độ ẩm cao. Lúc này đệm xốp giữ nhiệt tốt hơn đệm hơi mỏng, vì không khí trong đệm hơi dễ mất nhiệt. Nếu vẫn muốn dùng đệm hơi, bạn nên lót thêm một lớp xốp mỏng bên dưới. Trong một chuyến đêm lạnh trên cao nguyên, đội ngũ của chúng tôi đã thử cách này và thấy hiệu quả khá rõ. Nếu đang tìm hiểu thêm về cung đường này, bạn có thể đọc kinh nghiệm du lịch Mộc Châu tự túc từ A đến Z để chuẩn bị đồ cho đúng mùa.
Đà Lạt thì khác. Cắm trại trên đồi thông thường phải leo dốc khá dài. Đệm hơi nhẹ giúp việc di chuyển dễ hơn nhiều, tới nơi chỉ cần bơm lên là có chỗ nằm đàng hoàng. Nếu muốn xem thêm các điểm dựng lều đẹp trên cao nguyên, cắm trại Đà Lạt: địa điểm đẹp và kinh nghiệm là bài bạn nên đọc qua.
Dù chọn loại nào, hãy phối hợp đệm với túi ngủ và lều. Đệm đặt dưới túi ngủ sẽ giữ ấm tốt hơn, còn lều nên chọn loại có đáy chống nước để tránh hơi ẩm từ mặt đất. Nếu muốn tìm điểm cắm trại gần nhà để luyện tay trước chuyến xa, bạn có thể tham khảo địa điểm cắm trại gần Hà Nội hoặc khu cắm trại gần Sài Gòn.
Đầu tư bao nhiêu là hợp lý cho người mới
Nếu mới đi cắm trại vài lần, bạn không cần đồ đắt tiền. Mức cơ bản khoảng 150.000 đến 300.000đ cho đệm xốp là đủ cho các chuyến cuối tuần gần nhà. Đừng vội mua đồ đắt chỉ vì nghĩ mình sẽ đi nhiều, bởi nhiều bạn sau vài chuyến mới biết mình thích kiểu đi nào.
Mức trung cấp, khoảng 400.000 đến 900.000đ, hợp với người đi đều đặn. Đệm hơi ở mức này thường có vỏ TPU và van tốt hơn, bền hơn đáng kể so với loại rẻ tiền.
Mức cao cấp trên 1.000.000đ dành cho dân đi xa, leo núi thường xuyên. Nếu chỉ đi một hai chuyến trong năm, thuê đồ tại các điểm cho thuê trang bị có thể tiết kiệm hơn. Dù mua hay thuê, bạn nên thử nằm trước khi quyết định.
Câu hỏi thường gặp
Đệm hơi có êm bằng đệm xốp không?
Đệm hơi có thể êm hơn nếu bơm đúng độ. Nhưng với người chưa quen, đệm xốp cho cảm giác ổn định hơn. Bạn nên thử cả hai để biết mình hợp loại nào.
Đệm hơi bị xì giữa chuyến đi thì sửa thế nào?
Hãy mang theo bộ vá keo và miếng vá. Lau khô chỗ rách, dán miếng vá, chờ keo khô rồi mới bơm lại. Nên làm việc này trước giờ ngủ để có thời gian chờ keo.
Mùa mưa nên chọn đệm hơi hay đệm xốp?
Mùa mưa, đệm xốp ít phải lo hơn vì không bị ảnh hưởng nhiều bởi hơi ẩm và đất ướt. Nếu chọn đệm hơi, hãy chọn loại vỏ chống thấm và luôn lót tấm chống thủng.
Đệm xốp dùng bao lâu thì xẹp?
Tùy chất lượng và cách dùng. Loại tốt có thể giữ phom vài mùa. Đệm bị gập hoặc nén mạnh liên tục sẽ xẹp nhanh hơn, nên đừng nhét quá chặt khi xếp.
Có nên mua đệm hơi tự bơm điện không?
Có, nếu bạn cắm trại gần xe hoặc có nguồn điện. Đi bộ xa thì bơm điện khá nặng và phụ thuộc pin, nên mang thêm bơm tay dự phòng là cần thiết.
