Cách chọn giày leo núi quyết định trực tiếp việc bạn đi thoải mái hay phồng rộp sau vài giờ. Giày không phù hợp có thể làm chuyến đi trở nên mệt và nguy hiểm. Bài này hướng dẫn bạn phân biệt các loại giày, chọn cổ, đế, chống nước và thử size đúng cách.
Phân biệt giày trekking, hiking và giày chạy trail
Ba loại giày này thường bị nhầm với nhau.
- Giày hiking: nhẹ, linh hoạt, phù hợp đường mòn rõ ràng và chuyến đi trong ngày.
- Giày trekking: cứng hơn, đỡ chân tốt, hợp chuyến dài ngày, mang ba lô nặng và địa hình khó.
- Giày chạy trail: rất nhẹ, độ bám tốt, hợp người chạy địa hình nhưng ít hỗ trợ khi mang vác nặng.
Nếu bạn mới bắt đầu và chủ yếu đi leo núi cuối tuần, giày hiking thường là lựa chọn cân bằng. Khi nghĩ đến chuyến dài ngày, bạn mới cần giày trekking.
Cổ thấp, cổ lửng hay cổ cao
Cổ giày ảnh hưởng đến độ bảo vệ cổ chân.
Cổ thấp nhẹ, thoáng, dễ di chuyển, nhưng ít bảo vệ cổ chân. Phù hợp đường dễ và người có cổ chân khỏe.
Cổ lửng là lựa chọn dung hòa, đỡ cổ chân tốt hơn mà vẫn linh hoạt.
Cổ cao hỗ trợ mạnh, hợp địa hình gồ ghề, mang vác nặng hoặc có tiền sử lật cổ chân. Đổi lại giày nặng hơn và kém thoáng.
Hãy chọn theo địa hình chứ không chỉ theo kiểu dáng. Nếu bạn cân nhắc đi vùng núi cao như các chuyến trong danh sách đi phượt cần chuẩn bị, cổ giày cao hơn có thể an toàn hơn.
Đế, chống nước và độ thoáng
Đế giày: nhìn vào độ sâu của gai và độ cứng. Gai sâu bám tốt trên đất, bùn. Đế quá mềm dễ mỏi chân trên đá, đế quá cứng khó chịu khi đi đường bằng.
Chống nước: giày có lớp màng chống nước giữ chân khô khi trời mưa và suối nông. Tuy nhiên, loại này thường nóng hơn. Nếu đi vùng nóng ẩm, giày thoáng có thể hợp hơn, miễn là bạn mang thêm tất dự phòng.
Độ thoáng: lưới thoáng giúp chân đỡ bí, nhưng dễ vào bụi và nước. Hãy cân bằng theo mùa và nơi đi.
Một mẹo nhỏ: đừng chọn giày chỉ vì nghe nói “chống nước tuyệt đối”. Không giày nào chống nước hoàn toàn khi nước tràn qua cổ giày.
Cách thử giày đúng size
Thử giày đúng cách giúp bạn tránh đau chân sau này.
- Thử vào cuối ngày, khi chân hơi nở.
- Mang đúng loại tất bạn sẽ dùng khi đi leo núi.
- Chừa khoảng một ngón tay ở mũi giày để ngón chân không đập vào phía trước khi xuống dốc.
- Buộc dây chắc, đi lên xuống dốc hoặc bậc thang nếu cửa hàng cho phép.
- Gót chân không được trượt lên xuống nhiều.
Nếu mua online, hãy kiểm tra chính sách đổi trả. Trước khi đi chuyến dài, bạn nên mang giày đi bộ vài lần để giày “vừa chân”.
Bảo quản giày sau chuyến đi
Giày chăm sóc tốt sẽ bền hơn.
- Rũ bùn đất và rửa nhẹ bằng bàn chải mềm.
- Tháo lót giày, để khô tự nhiên nơi thoáng. Không phơi trực tiếp dưới nắng gắt hoặc sấy nóng.
- Nhồi giấy vào bên trong nếu giày ướt để hút ẩm.
- Kiểm tra đế và chỉ may định kỳ.
Nếu bạn đang chuẩn bị cho chuyến cắm trại, hãy xem thêm cách chọn mua lều cắm trại để hoàn thiện bộ đồ.
Tóm lại, cách chọn giày leo núi là chọn theo địa hình, thử đúng cách và thử trước khi đi xa. Một đôi giày vừa chân sẽ giúp chuyến đi nhẹ nhàng hơn rất nhiều.
Thêm vài kinh nghiệm chọn và dùng giày
Giày đi núi khác giày đi phố thế nào
Đi bộ đường dài là hoạt động khiến chân chịu nhiều áp lực hơn bạn nghĩ. Tìm hiểu về đi bộ đường dài giúp bạn thấy vì sao giày chuyên dụng quan trọng. Đế bám, đệm êm và khả năng ôm chân là ba yếu tố chính.
Giày phố thường trơn trên đá ướt và nhanh mòn đế. Một đôi giày tốt giúp bạn tránh trượt ngã và đau chân khi xuống dốc.
Tập trước khi đi xa
Đừng đi giày mới ngay trong chuyến dài. Hãy mang đi bộ vài buổi ở nhà để giày ôm chân và bạn biết điểm nào dễ phồng rộp. Mang kèm tất thấm mồ hôi, tốt nhất là loại len mỏng hoặc sợi tổng hợp.
Hãy xem danh sách đi phượt cần chuẩn bị và hướng dẫn chọn lều để hoàn thiện bộ đồ.
- Buộc dây chặt ở phần cổ chân khi xuống dốc.
- Mang miếng dán chống phồng rộp.
- Thay tất khi tất đã ướt.
Các sai lầm phổ biến khi mua giày
Sai lầm đầu tiên là mua giày quá vừa chân. Khi đi xuống dốc, ngón chân trượt về phía trước và dễ đau. Hãy chừa khoảng một ngón tay ở mũi giày.
Sai lầm thứ hai là chọn giày chỉ vì đẹp. Giày đẹp chưa chắc có đế bám tốt hay đệm êm. Hãy ưu tiên độ ôm chân và độ bám trước, kiểu dáng để sau.
Sai lầm thứ ba là bỏ qua tất. Tất cotton dày giữ ẩm, dễ gây phồng rộp. Tất sợi tổng hợp hoặc len mỏng giúp chân khô ráo hơn.
Một đôi giày tốt là khoản đầu tư đáng giá nếu bạn đi thường xuyên. Hãy chăm sóc giày đúng cách để dùng được nhiều năm. Sau mỗi chuyến, rửa sạch bùn, để khô tự nhiên và đặt nơi thoáng. Đừng phơi giày dưới nắng gắt hoặc sấy nóng vì keo dán sẽ nhanh hỏng. Thay lót giày khi thấy đã xẹp để chân luôn được đỡ tốt.
